Chuẩn bị đi làm xa nhà kỹ càng ngay từ đầu giúp công nhân đỡ bỡ ngỡ, tránh thiếu sót những thứ cần thiết trong những ngày đầu tiên. Bài này liệt kê đầy đủ những gì nên chuẩn bị trước khi lên đường nhận việc tại nhà máy xa nhà.
Giấy tờ cần mang theo, tuyệt đối không được thiếu
- Căn cước công dân/chứng minh nhân dân bản gốc — giấy tờ quan trọng nhất, cần mang theo người, không nên chỉ mang bản sao
- Sổ hộ khẩu hoặc giấy xác nhận cư trú (bản sao có công chứng) nếu công ty yêu cầu khi làm hồ sơ, hoặc để làm thủ tục đăng ký tạm trú tại nơi ở mới
- Bằng cấp, chứng chỉ liên quan (nếu có) — nên mang cả bản gốc lẫn vài bản sao công chứng để nộp hồ sơ khi cần
- Sổ bảo hiểm xã hội (nếu đã từng đi làm và có sổ) để công ty mới tiếp tục cập nhật quá trình đóng bảo hiểm
Đồ dùng cần mang khi đi làm xa nhà, đồ dùng cá nhân thiết yếu
- Quần áo phù hợp với công việc và khí hậu nơi đến — không cần mang quá nhiều, chỉ đủ dùng cho khoảng 1-2 tuần đầu, sau đó có thể mua thêm hoặc gửi thêm từ nhà nếu cần
- Đồ dùng vệ sinh cá nhân cơ bản cho vài ngày đầu, tránh tình huống chưa kịp mua sắm mà đã cần dùng ngay
- Sạc điện thoại, một số vật dụng điện tử cần thiết để giữ liên lạc với gia đình ngay từ ngày đầu
- Thuốc cá nhân đang dùng thường xuyên (nếu có bệnh nền hoặc dị ứng), tránh tình huống khó tìm đúng loại thuốc quen dùng ở nơi mới
Chuẩn bị tài chính cho những ngày đầu chưa nhận lương
Nên mang theo một khoản tiền mặt hoặc để sẵn trong tài khoản đủ trang trải sinh hoạt phí (ăn uống, đi lại, tiền cọc phòng trọ nếu cần) cho ít nhất 1 tháng đầu, vì thường phải chờ đến kỳ lương đầu tiên mới có thu nhập. Nhiều công nhân mới đi làm gặp khó khăn tài chính trong tháng đầu vì không tính trước khoản này, dẫn đến phải vay mượn gấp gáp. Nếu có thể, nên tìm hiểu trước về chi phí sinh hoạt thực tế tại khu vực nhà máy để chuẩn bị đủ, tránh thiếu hụt giữa chừng — có thể tham khảo checklist tìm phòng trong bài tìm phòng trọ gần khu công nghiệp để ước lượng chi phí thuê trọ trước.
Chuẩn bị tâm lý trước khi lên đường
Xác định trước rằng những tuần đầu tiên sẽ có nhiều bỡ ngỡ — chỗ ở mới, đồng nghiệp mới, công việc chưa quen — đây là điều bình thường mà hầu hết công nhân đều trải qua, không phải dấu hiệu bản thân không phù hợp với công việc. Nếu cảm thấy nhớ nhà trong giai đoạn này, có thể tham khảo thêm bài cách vượt qua nỗi nhớ nhà. Nên chủ động tìm hiểu trước một số thông tin cơ bản về nơi mình sắp đến (khu vực, giá sinh hoạt, văn hóa vùng miền nếu khác biệt) để đỡ hoang mang khi đến nơi.
Những việc nên làm ngay trong tuần đầu tiên tại nơi làm mới
- Tìm hiểu vị trí các dịch vụ thiết yếu gần chỗ ở (chợ, hiệu thuốc, trạm y tế, ngân hàng/ATM)
- Xin thông tin liên hệ của quản lý, bộ phận nhân sự để tiện hỏi khi cần
- Làm quen với vài đồng nghiệp cùng ca, cùng khu trọ để có người hỗ trợ khi cần thiết
- Thực hiện thủ tục đăng ký tạm trú theo đúng quy định nếu ở trọ dài hạn
Xem việc làm đang tuyển của Kanata →
Câu hỏi thường gặp
Nên mang theo bao nhiêu tiền mặt khi đi làm xa nhà lần đầu?
Nên đủ trang trải khoảng 1 tháng sinh hoạt phí, cộng thêm khoản dự phòng cho các chi phí phát sinh (đặt cọc phòng trọ, mua sắm đồ dùng còn thiếu) — cụ thể tùy khu vực và mức sống, nên hỏi trước người quen đã từng làm tại khu vực đó nếu có thể.
Có cần mang theo hết bằng cấp gốc không hay chỉ cần bản sao?
Nên hỏi rõ yêu cầu hồ sơ của công ty trước khi đi — nhiều công ty chỉ cần bản sao công chứng, không cần giữ bản gốc, nên cân nhắc kỹ trước khi đưa bản gốc cho bất kỳ ai giữ để tránh rủi ro mất giấy tờ quan trọng.
Nếu chưa có chỗ ở khi đến nơi thì làm sao?
Nên hỏi trước công ty hoặc người giới thiệu việc làm về chỗ ở tạm trong vài ngày đầu (ký túc xá công ty nếu có, hoặc nhà nghỉ gần khu công nghiệp) trong lúc tìm phòng trọ phù hợp, tránh để bị động hoàn toàn khi vừa đến nơi.
Có nên đi cùng người quen trong lần đầu đi làm xa không?
Nếu có thể, đi cùng người quen (bạn bè, người thân cùng nhận việc) giúp đỡ bỡ ngỡ hơn nhiều so với đi một mình hoàn toàn — nhưng nếu phải đi một mình, việc chuẩn bị kỹ càng theo checklist trên cũng giúp giảm đáng kể khó khăn ban đầu.
