Cả năm mong về quê ăn Tết, nhưng Tết cận kề thì lo: vé xe, quà cho bố mẹ, lì xì cho cháu, và cả chuyện quay lại thành phố khi ví đã cạn. Không phải vì tiêu hoang, mà vì Tết dồn cùng lúc nhiều khoản chi ngày thường không có. Bí quyết là chia ngân sách thành ba phần trước khi tiêu: đi lại, quà và lì xì, dự phòng cho những ngày đầu quay lại.
Khoản 1 khi về quê ăn Tết: vé xe, đặt sớm không chỉ để rẻ
Khi về quê ăn Tết, giá vé xe, tàu dịp cận Tết tăng dần theo đợt. Tuần cuối trước Tết có thể tăng gấp rưỡi đến gấp đôi ngày thường, tùy tuyến. Không chỉ giá: nhiều người chủ quan, đợi gần ngày mới tìm vé thì hết chỗ tuyến quen, phải đi phương án đắt hơn hoặc vòng vèo. Biết lịch nghỉ Tết của công ty thì đặt vé sớm hai, ba tuần đã tiết kiệm đáng kể và đỡ hồi hộp.
Khoản 2: quà Tết, không cần nhiều, chỉ cần đúng ý
Nhiều người ngại “về quê tay không” nên mua vượt khả năng, vừa tốn vừa chưa chắc hợp ý người nhận. Thực tế phần lớn gia đình ở quê không đặt nặng quà to hay nhỏ. Họ mong người đi xa về nhà bình an, đủ đầy. Món vừa túi tiền nhưng đúng nhu cầu (thứ bố mẹ hay dùng, thứ các cháu thích) có giá trị hơn mua cho “bằng bạn bằng bè”.
Khoản 3 khi về quê ăn Tết: lì xì, nhỏ nhưng dễ vượt ngân sách nhất
Người cần lì xì (cháu trong nhà, cháu họ hàng, con hàng xóm) thường nhiều hơn tưởng tượng. Cách giữ chủ động:
- Chuẩn bị tổng số tiền lì xì cố định ngay từ đầu.
- Chia theo mức: người thân gần, họ hàng xa, thay vì lì xì tùy hứng lúc gặp mặt.
Cách này công bằng hơn và dễ kiểm soát tổng chi.
Khoản 4: sau Tết mới là lúc dễ “vỡ kế hoạch”
Về quê ăn Tết xong còn một khoản ít người tính trước: quay lại thành phố cũng tốn tiền. Vé xe chiều ngược lại cũng tăng giá, lại thêm tâm lý “Tết chưa hết” nên chi tiêu thoải mái trong những ngày đầu đi làm, trong khi gần một tháng nữa mới có lương. Đây là giai đoạn nhiều công nhân thiếu trước hụt sau nhất năm. Hãy giữ một quỹ dự phòng riêng để sống đến kỳ lương đầu năm. Xem thêm quản lý chi tiêu khi lương tăng ca không cố định và tìm việc sau Tết.
Cách chia ngân sách Tết thành ba phần
Thay vì tiêu đến đâu tính đến đó, hãy chia trước tổng số tiền dự định chi cho Tết:
- Đi lại: vé đi và về.
- Quà cáp và lì xì.
- Dự phòng giữ lại cho những ngày đầu quay lại thành phố.
Không có công thức đúng tuyệt đối, nhưng có con số cụ thể cho từng khoản giúp bạn thấy mình đã chi đến đâu, còn bao nhiêu, thay vì chỉ biết khi ví đã cạn.
Xem việc làm đang tuyển của Kanata →
Câu hỏi thường gặp
Nên đặt vé xe Tết trước bao lâu?
Biết lịch nghỉ thì đặt càng sớm càng tốt, nhất là tuyến đông khách. Nhiều nhà xe mở bán vé Tết từ trước cả tháng, đặt sớm dễ chọn giờ đẹp và tránh giá tăng ngày cao điểm.
Không dư tiền lì xì nhiều thì sao?
Không cần chạy theo mức của người khác. Phong bao nhỏ với thành ý vẫn được đón nhận. Quan trọng là chuẩn bị trước theo khả năng, đừng vay để lì xì cho “đẹp mặt”.
Có nên vay tiền lo Tết cho đủ đầy?
Không nên. Sau Tết vẫn phải trả nợ trong khi thu nhập tháng đầu năm chưa ổn định. Đón Tết đơn giản hơn còn hơn bắt đầu năm mới với gánh nợ. Xem cách vay tiền an toàn, tránh bẫy tín dụng đen.
Làm sao không “vỡ kế hoạch” ngay sau Tết?
Giữ quỹ dự phòng riêng từ khi lên kế hoạch, không gộp với tiền tiêu Tết, chỉ dùng cho sinh hoạt phí những ngày đầu trước khi có lương mới.
