Bảo hiểm y tế công nhân là quyền lợi bắt buộc mà công ty phải đóng cho người lao động, nhưng nhiều công nhân chỉ biết mình có thẻ BHYT mà không rõ cách dùng sao cho đúng để được hưởng mức cao nhất — khám ở đâu, trái tuyến có mất quyền lợi không. Bài này hướng dẫn cụ thể cách sử dụng thẻ bảo hiểm y tế khi đi khám chữa bệnh.
Công nhân được hưởng bảo hiểm y tế thế nào khi đi làm
Khi ký hợp đồng lao động, công ty có trách nhiệm đóng bảo hiểm y tế cho người lao động theo quy định — đây là một trong ba loại bảo hiểm bắt buộc cùng với bảo hiểm xã hội và bảo hiểm thất nghiệp. Thẻ bảo hiểm y tế cho phép công nhân được chi trả một phần hoặc toàn bộ chi phí khám chữa bệnh tùy theo nơi khám (đúng tuyến hay trái tuyến) và loại dịch vụ y tế sử dụng.
Khám đúng tuyến ở đâu, mức hưởng bao nhiêu phần trăm
Khám đúng tuyến nghĩa là đến khám tại cơ sở y tế đã đăng ký khám chữa bệnh ban đầu ghi trên thẻ BHYT (thường là trạm y tế, bệnh viện tuyến huyện/quận gần nơi cư trú hoặc nơi làm việc mà công nhân đã đăng ký). Khi khám đúng tuyến, người tham gia BHYT thông thường được quỹ bảo hiểm y tế chi trả phần lớn chi phí khám chữa bệnh trong phạm vi được hưởng, phần còn lại là mức cùng chi trả theo quy định (tỷ lệ cụ thể tùy nhóm đối tượng). Nếu muốn đổi nơi đăng ký khám chữa bệnh ban đầu (ví dụ chuyển chỗ ở, chuyển nhà máy), công nhân có thể làm thủ tục thay đổi theo quy định vào đầu mỗi quý.
Khám bảo hiểm y tế trái tuyến có được chi trả không
Có, nhưng mức hưởng thấp hơn so với khám đúng tuyến. Khám bảo hiểm y tế trái tuyến (đến cơ sở y tế không phải nơi đăng ký ban đầu) vẫn được BHYT chi trả một phần chi phí tùy theo tuyến bệnh viện (tuyến tỉnh, tuyến trung ương) và tùy quy định hiện hành, nhưng tỷ lệ chi trả thấp hơn đáng kể so với đúng tuyến. Vì vậy, nếu không phải trường hợp cấp cứu, công nhân nên ưu tiên khám đúng tuyến để được hưởng mức chi trả cao nhất, chỉ khám trái tuyến khi thực sự cần thiết (ví dụ bệnh cần chuyên khoa sâu mà tuyến dưới không đáp ứng được).
Trường hợp cấp cứu có cần đúng tuyến không
Không. Trong trường hợp cấp cứu, người tham gia BHYT được khám chữa bệnh tại bất kỳ cơ sở khám chữa bệnh nào và vẫn được hưởng quyền lợi theo mức đúng tuyến, không bị coi là trái tuyến — cơ sở y tế nơi tiếp nhận cấp cứu có trách nhiệm xác nhận tình trạng cấp cứu vào hồ sơ bệnh án để làm căn cứ thanh toán bảo hiểm y tế đúng quy định.
Cách nhận biết công ty đang không đóng đủ BHYT cho công nhân
- Không thấy khoản trích đóng BHYT trên phiếu lương dù đã ký hợp đồng lao động chính thức đủ điều kiện tham gia bảo hiểm bắt buộc
- Thẻ BHYT bị gián đoạn, không sử dụng được khi đi khám dù công nhân vẫn đang làm việc bình thường tại công ty — có thể do công ty chậm đóng hoặc không đóng bảo hiểm cho người lao động
- Không cấp hoặc chậm cấp thẻ BHYT mới khi công nhân mới vào làm đã đủ thời gian thử việc/ký hợp đồng chính thức theo quy định
Nếu nghi ngờ công ty không đóng đủ BHYT, công nhân có thể tra cứu quá trình tham gia bảo hiểm của mình qua ứng dụng VssID hoặc cổng thông tin bảo hiểm xã hội để kiểm tra trực tiếp. Việc này cũng liên quan đến các quyền lợi bảo hiểm khác, có thể tham khảo thêm bài quyền lợi người lao động phổ thông để hiểu tổng quan các chế độ bảo hiểm bắt buộc.
Xem việc làm đang tuyển tại các nhà máy đối tác của Kanata →
Câu hỏi thường gặp
Mất thẻ bảo hiểm y tế thì làm sao để cấp lại?
Có thể liên hệ cơ quan bảo hiểm xã hội nơi tham gia hoặc làm thủ tục qua ứng dụng VssID để được cấp lại thẻ, đồng thời có thể sử dụng hình ảnh thẻ BHYT trên ứng dụng để đi khám trong lúc chờ cấp lại thẻ giấy.
Công nhân thời vụ có được đóng bảo hiểm y tế không?
Có, nếu ký hợp đồng lao động từ đủ 1 tháng trở lên, công ty có trách nhiệm đóng bảo hiểm y tế bắt buộc cho người lao động, không phân biệt chính thức hay thời vụ.
Nghỉ việc thì thẻ bảo hiểm y tế còn dùng được không?
Thẻ vẫn có giá trị sử dụng đến hết thời gian đã đóng, sau đó nếu không tiếp tục tham gia BHYT bắt buộc qua công ty mới, công nhân nên chủ động tham gia BHYT tự nguyện để không bị gián đoạn quyền lợi khám chữa bệnh.
Đi khám ở bệnh viện tư nhân có được BHYT chi trả không?
Có nếu bệnh viện tư nhân đó có ký hợp đồng khám chữa bệnh BHYT với cơ quan bảo hiểm xã hội — nên hỏi trực tiếp bệnh viện trước khi khám để biết có được áp dụng BHYT hay không.
